Intelektualna istorija Evrope

Intelektualna istorija Evrope

Temelji intelektualne tradicije Zapada   Judeo-hrišćanska i grčko-rimska tradicija   Suštinska pitanja života, smrti i prirode univerzuma već više od 2.500 godina privlače mislioce Zapada. Uprkos svoj svojoj raznovrsnosti i složenosti,  intelektualna  tradi­cija Zapada ima nekoliko integrativnih principa. Prevazilazeći mitsko razmišljanje, intelektualci Zapada izgradili su instrumente razuma koji su omogućili  racionalno i sistematko istraživanje fizičke […]

Haos, vreme i poreklo svega

Haos, vreme i poreklo svega

Stiven Fraj o tome kako spoj starogrčke mitologije i moderne nauke osvetljava kolevku postojanja Unutar „velikog kosmičkog zeva“ koji nam je dao sve što smo ikada poznavali (uključujući i samu reč „kosmos“). „Vreme je materija od koje sam sačinjen“, napisao je Borhes u svojoj uzvišenoj meditaciji o najelementarnijoj i najparadoksalnijoj dimenziji postojanja. Ali šta je postojalo […]

Samotračke misterije

Samotračke misterije

Danas gotovo zaboravljen i slabo naseljen, mali grčki otok Samotraka na samom sjeveru Egejskog mora bio je jednom važno kulturno središte i srce drevnog religijskog kulta Velikih bogova. Samotraka se prvi put spominje u Ilijadi, gdje se kaže da je Posejdon običavao sjediti na vrhu planine Saos, smještene na sredini otoka, i promatrati bitke Trojanskog rata […]

Zašto je epikurejstvo bolji model za svet od stoicizma?

Zašto je epikurejstvo bolji model za svet od stoicizma?

Poslednjih godina svedoci smo ogromnog porasta interesovanja za antički stoicizam, kao i pojave „neostoicizma“ koji je privukao veliku pažnju, o čemu ste mogli da čitate i na ovom portalu. Nema u tome ništa loše, naravno. Antički svet je kolevka mudrosti, helenska filozofska misao je u temeljima svekolike civilizacije – i ukoliko i nakon 2000+ godina možemo […]

Eleusinske misterije

Eleusinske misterije

„Misterije su protanjivale koprenu opsena što ih je čoveku oko čula tkao vidljivi svet, i za posvećenike Eleusinske religije smrt i život nisu bili dve dušmanske strane, nego dva lica jedne tajne koja ostaje jedina podloga stvarnosti, dva prolazna stanja jedne i večne supstancije.” M. N. Đurić, Istorija helenske etike, str 18. Eleusinske misterije, koje su se […]

Mudrac contra filozof

Mudrac contra filozof

Predmet bavljenja ovog teksta biće razlike u načinima tumačenja i razumijevanja života sa jedne strane filozofa i mudraca sa druge. Počevši od Nietzscheovog stava da period u kome su mudraci djelovali i mislili prestaje sa Platonom označujući da filozofiima od tog vremena nedostaje nešto suštinsko, odatle se kao potreba javlja tumačenje onog suštinskog u filozofijama […]

Spartansko učenje o strahu

Spartansko učenje o strahu

Sparta se oduvijek smatrala posebnim oblikom grčke kulture. Za razliku od grčkih sunarodnjaka, koje pamtimo po remek-djelima umjetnosti i filozofije, Spartance pamtimo po jedinstvenom načinu života. Ratništvo, težnja za očuvanjem časti, hrabrost i želja da se bude bolji, omogućili su Sparti da kroz stoljeća bude vodeća sila helenskog svijeta. Poznati su po svojoj sažetosti, jednostavnosti […]

Pitagorino učenje

Pitagorino učenje

Kod Grka bile su uspostavljene znanosti, one kontemplativne jednako kao i sve one ovisne o spoznaji, koje potiču stvarno viđenje duše i pročišćenje uma od sljepoće, koje pokreću druga zanimanja, kako bismo općenito mogli vidjeti autentična načela i uzroke svega. Jamblih Pitagorejski sustav znanja (μάθημα) sastojao se od četiriju grana: aritmetike (znanosti o brojevima), geometrije […]

1 2 3